Penintsula iberiarreko herri txikien ahotsa; Ladrones de fuego dokumentala ezinbestekoa da Espainiako herri txikiek bizi duten errealitatea ulertzeko. Suen kudeaketa, abandonu instituzionala, baliabide falta eta landa‑ingurunearen zaurgarritasuna lehen eskuko testigantzen bidez azaltzen ditu, eta argi erakusten du nola eragiten dien egunerokoan, identitatean eta etorkizunera begira.
Urriaren 29an Zarauzko Modelo Aretoan Ladrones de fuego dokumentala ikusteko aukera izan zen. Ikuspegi sozial eta ingurumenekoa uztartuz, Francisco José Vaquero Robustillok zuzendutako 85 minutuko lan honek besteak beste baso‑suteen errealitatea eta landa‑eremuaren abandonuak ekosistemetan dituen ondorioak aztertzen ditu.
Emanaldia amaitzean, dokumentalaren egilearekin solasaldia izan zen. Bide batez, ikusleek galderak egiteko eta gaiaren inguruko hausnarketa partekatzeko aukera izan zen
Zarautzen naturaren ezagutza eta dibulgazioa erdigunean jarri dira berriro 47. Natura Astean. Arkamurka Natura Elkarteak antolatuta, urriaren 19tik 25ra mikologia, geologia eta klima‑aldaketaren ondorioak izan ditu ardatz, eta herritarrei naturaren inguruko ikuspegi zabal eta eguneratua eskaintzea izan du helburu.
Merkatu plazan, erakusketako irudi batzuk. Perretxikoak, haziak eta fruituak, eta geologia izan ziren protagonista.
Josepo Terés (Aranzadi eta Arkamurka).
Hitzaldi solasaldia; “Gipuzkoako onddoen katalogoa. Zergatik eta zertarako?
Urriak 20 – Geologia: “Zarautz: iragana, oraina eta etorkizuna urari begira”, Inma Mugertza (hidrogeologoa).
Eñaut Izagirre (glaziologoa)
Hitzaldi- solasaldia; “Glaziarren gainbehera eta muturreko fenomenoak”
Urriak 22 – Geologia: “Zarauzko ondare geologikoa”, Sara Alcorta (ingurumen geologoa, Arkamurka).
Natura Asteak urte luzez erakutsi du Zarautzek naturarekiko duen konpromisoa: tokiko adituak, herritarrak eta naturazaleak elkartzen ditu, ezagutza partekatzeko eta ingurunearekiko begirada arduratsuagoa sustatzeko.
Aurten ere aukera izan dugu Zarauzko orkideekin gozatzeko, eta berriz ere argi geratu da altxor hauek bizirik mantentzea ez dela kasualitatea: jende askoren lan isil eta arduratsuaren emaitza da.
Batetik, badira batzuk urteak daramatzatenak orkideak identifikatzen, sailkatzen eta jarraipen lana egiten. Bestetik, lorazainak daude, orkideak kontuan hartzen dituztenak eta belardiak mozteko garaian zaintza berezia egiten dutenak, landareak kaltetu ez daitezen. Guzti hori, azken finean, elkarlan baten fruitua da: ezagutza, ardurak eta begiruneak bat egiten dutenean, naturak erantzuten du.
Askotan ez gara konturatzen mutur aurrean dugun altxorraz. Herri barruko biodibertsitatea zaintzen ikasten dugunean, denok ateratzen gara irabazten: paisaia aberatsagoa, fauna eta flora osasuntsuagoa, eta gure herriarekin dugun lotura sakonagoa.
Horregatik, Arkamurkaren izenean, eskerrik beroenak eman nahi dizkiegu orkideak zaintzen aritu diren guztiei:
lan teknikoa egin dutenei, lorazainei, eta, oro har, naturarekiko errespetua eta ardura erakutsi duten herritar guztiei.
Zarauzko orkideak zaintzea ez da jarduera bat soilik: komunitate baten konpromisoa da.
Aurreko eguneko hitzaldia eta ondorengo solasaldia grabatu egin genituen, eta orain, hemen, blogean partekatzen dugu. Saioak utzitako gogoetak, azalpenak eta galderak berriz entzun eta lasai hausnartzeko aukera ederra da, bertan egon zinetenontzat zein etorri ezin izan zenutenontzat.
Gaiak gaurkotasun handia du: energiaren inguruko gatazkak, petrolioaren mendekotasuna, trantsizio energetikoaren itzalak eta gure egunerokoan duten eragina. Hitzaldiak ikuspegi kritiko eta ulerterraza eskaintzen du, eta solasaldiak ekarpen aberasgarriak bildu zituen.
Ondoko bideoan duzue saio osoa. Ikusi, gelditu, berriro entzun eta partekatu nahi baduzue, zuen esku dago.
Urtero bezala, aurten ere Astronomia Asteak interesa eta jakin-mina piztu ditu Zarautzen. Aurtengo edizioan,aditu eta dibulgatzaile bikainen eskutik, besteak beste eguzki‑eklipseen ikusgarritasuna, Eguzki‑Sistemaren sekretuak edo krisi kontzeptuari buruzko gogoetak izan ditugu hizpide. Gehienok hitzaldiak aurrez aurre gozatzeko aukera izan genuen arren, badakigu beste batzuk ordutegiak, eguneroko lanak edo bestelako konpromisoak tarteko ezin izan zirela bertaratu.
Hoi dela eta, Arkamurka Natura Elkarteak emanaldi guztiak grabatu ondoren ikusgai jarri ditu. Ezagutza partekatzeko modu honek aukera ematen du Astronomia Astea denboran luzatzeko, eta bide batez inguruan zientziaren kultura indartzen jarraitzeko.
Ondorengo esteka hauetan aurkituko dituzue hitzaldiak bere osotasunean. Jarri pantaila aurrean eta utzi unibertsoari lilura zaitzan.