ZARAUZKO ARKAMURNA NATURA-ELKARTEAK 50 URTE; NATUR DOKUMENTALDIAK, ONDOREN FORUM- SAIOAK IZANGO DIRA

Zarauzko Arkamurka natura-elkarteak 50 urte beteko ditu aurten. Urteurrena, gainera, bikoitza da, 40. Natur Astea baita aurten antolatuko duguna. Urte seinalatua da, beraz, aurtengoa, gure elkartearentzat, zenbaki borobiletara iritsi gara.

Naturaren ezagutza eta natur kontserbazioa helburu dituen taldea izanik, hainbeste urtetan irautea eta oraindik elkarrekin gure zereginean jarraitzeko gogoa izatea ospatzekoa da. Horixe dugu helburu, eta horretarako egitarau berezia prestatu dugu aurten.

Lehen aldiz hainbeste urtetan, gure ingurune naturala ezagutarazteko naturari buruzko dokumental sorta eskainiko dugu otsailetik iraila bitartean (udako hilabeteak salbu). Hilaren azken asteartean eskainiko dira, 20:00etan, ireki berria den Modelo aretoan. Doako sarrerarekin eta herritar guztientzat.

Natur dokumental hauen ostean FORUMA izango dugu. Dokumentalen egileak, edota dokumentalak lantzen duen gaiaren inguruko adituak gonbidatuko ditugu natur kontserbazioaren inguruko eztabaidak sustatzeko entzuleen artean. Naturaz gozatu eta egun natur kontserbazioak dituen erronkez aritu nahi dugu, plaza zabalean, adituen eta herritarren arteko parte-hartzearekin. Hain eremu zabala izanda natur kontserbazioa, hainbat aspektu landu nahi izan ditugu: gure lurraldearen izaera naturala (geologikoa eta biologikoa), bertan berezkoa den bioaniztasuna, nekazaritza edo abeltzantzaren eta natur kontserbazioaren arteko gatazkak, klima aldaketa ….

Lehen dokumentala, “ARALAR, mundua leku den lurra” otsailean eskaini zen eta izan zuen arrakasta ikusteak ilusioz bete gaitu. Datorren asteartean “Kantaurialdea” dokumentala eskainiko dugu eta ondoren gure lurraldean berezkoa den, baina nekez mantentzen ari garen  bioaniztasunaz hitz egiteko aukera izango dugu. Apiriliean “Barbacana” dokumentala eskainiko dugu eta ondoren giza jardueren ondorioz natur kontserbazioak gurean dituen mugak aztertuko ditugu. Natur ondarearen eta bioaniztasunaren mugak zeintzuk diren zehaztu eta horiez hausnartuko dugu. Maiatzean, aldiz, uda aurreko azken dokumentala ikusteko aukera izango dugu: “Lurraren bidean: Euskal Herriko Arroketan idatzitako historia”. Uda ondoren, irailean, aldaketa klimatikoaren gaiari helduko diogu “Chasing ice” dokumentalaren bidez. Aurtengo 40. Natur Astean gai hau landuko dugu eta dokumentalarekin emango diogu hasiera.

Natur dokumentaldia ekimen berezia izango da aurten, baina urteroko egitarauarekin ere jarraituko dugu. Horrela, datorren astean hasi eta apirilak 2,3 eta 4 bitartean XXI. Astronomia Astea ospatuko dugu. Urriaren azken astean, berriz, 40. Natur Astea. Eta bitartean, hainbat irteera eta hitzaldi aurreikusten ditugu.

Aurtengo urtea oparoa izatea espero dugu eta herritar guztiok gonbidatzen zaituztegu gure ekitaldietan parte hartzera, gurekin batera natura ezagutu eta naturaz gozatzeko. Gustu handiz gonbidatzen zaituztegu.

Otsailak 26 asteartea	ARALAR, mundua leku den lurra Sinopsia Aralarko ondare natural eta kulturalaren leiho izateaz haratago, hausnarketa eta gogoetarako bide ematen duen pelikula da. Adituen adierazpenek eta mundu oniriko bateko pasarteek, Nafarroa eta Gipuzkoaren mugan dagoen mendilerro honen balioa ezagutzera ematearekin batera, kontserbaziorako deia egiten dute.
Martxoak 26 asteartea	KANTAURIALDEA: hartz arrearen dominioak Sinopsia Iberiar penintsulako ipar aldean 400 Km baino luzeagoa den mendilerroa dago altxatzen da, Kantauri itsasoaren aurrean jarritako hezi handi baten gisara. Beste aldea, Kantauriar mendilerroa zintzur eta basoz osatzen da. Itsasoaren eraginez, eta eurite ugariei esker, basoko landaretza oparo garatu eta zabaldu da, eta horren ondorioz antzinako garaietatik bertan bizi diren animalia eta bestelako bizidunak ikusteko leku paregabea da. Baina, batez ere, ipar isurialdeko bizidun harrigarrienen lurraldea da: kantauriar mendietako hartz arrearen bizitokia da.
Maiatzak 2 osteguna	BARBACANA: la huella del lobo Sinopsia Natur dokumental honek abeltzain eta otsoen arteko gatazka aztertzen du. Filmak Sierra Morenatik Kantauri Mendilerroraino garamatza, non otso talde baten eguneroko erakusten zaigun egunez egun egindako jarraipenari esker. Gaztela-Leon eta Andaluzian babestutako natur gune ezberdinetan grabatu zen dokumentala; zehazki, Babia eta Luna, Picos de Europa, Fuentes Carrionas eta Fuente Cobre Palentziako Mendietan, Sierra Norte de Sevilla eta Sierra de Cardeña natur parkeetan.
Maiatzak 28 asteartea	LURRAREN BIDEAN: Euskal Herriko arroketan idatzitako historia Sinopsia Arrokak. Badirudi betidanik egon direla hemen eta betirako egongo direla, aldaezin. Euskal Herriko bazterrek hamaika forma ezberdin izan dituzte milioika urteetan zehar eta haitz hauek etengabe bertan errotu dira …. Paisaia eta klima aldaketa hauen frogak arroketan daude idatziak, eta geologoen begiak erabiliz historia zoragarriak kontatzen dituzte. Aiako Harriatik abiatuz gure herriaren historia geologikoaren altxorrak deskubrituko ditugu.
Irailak 24 asteartea	CHASING ICE (TRAS LA HUELLA DEL HIELO) Sinopsia National Geographic aldizkariko James Balog argazkilariak hainbat urteetan zehar egindako argazkien bidez Groenlandia, Islandia eta Alaskako glaziarren atzerakada, alegia, urtzea erakutsi zuen dokumental honetan; modu horretan, Lurraren beroketa globalaren inguruan egon den eztabaida argitzeko ebidentzia argiak emanaz.

ZARAUZKO ASTI URBANIZATZEN KIROLAREN IZENEAN

Prentsaren bidez gaur jakin dugu, Zarauzko alkate Xabier Txurrukaren deklarazioak aipatuz, Asti aldeko kirolgunean atletismoko pista berria, beste futbol zelai bat eta padel-pista estalia egiteko proiektua darabiltela esku artean, 25.000 metro koadro gehiago handituz kirolgunea.
Hauteskunde-giroa, alde batetik, eta, bestetik, alkate arkitektoaren izaeragatik, obrak eta obrak hedatzen ari dira herrian eta etorkizunerako proiektuak ere bai. Adibide bezala, azken astean Eguzki-Izarren egin nahi den etxegintzaren aurka agertu da Arkamurka. Hauteskunde-kanpainan ere hori da salduko dena, alegia, agindutako obra guztiak martxan daude eta hurrengo legealdian beste obra hauek egingo ditugu.
Astiko kirolguneari buruzko alkatearen proiektua Arkamurka Natura-Elkateak gaur prentsaren bidez jakin du. Arkamurka Elkarteak urteak daramatza Astiko kirolgunearen inguruko ideiak eta irizpideak ematen bai herritarrei, bai Udala berari ere. Beraz, lotsagarria iruditzen zaigu Xabier Txurruka alkateak bere proiektuari buruz orain arte hitzik ez esatea Arkamurkari.
Ondotxo daki Arkamurka elkarteak Udalak ez duela zertan eginik Arkamurkak pentsatzen duena, baina gizalegea dela iruditzen zaigu herrian eremu horretaz hainbeste arduratu den elkarteari gutxienez aurrez bere asmoen berri ematea.
Bestalde, Arkamurka Elkarteak hainbat aldiz adierazi du bere iritziz orain kirolgunea ez den gainerako eremua nekazaritzarako izendatu eta gorde beharko litzatekeela. Eremu hori nekazaritzarako erreserbatuz, bi gauza lortzen dira, batetik, nekazaritzako lur bat izendatzea herrirako nekazari-gaiak sortzeko. Lur horien kudeaketan udalak parte hartu beharko luke, hain zaila den nekazaritzako belaunaldien txandaketa gerta dadin herrian.
Bestetik, autopistatik iparraldera dagoen Astiko beste eremua Udalak, Iñurritzako biotopoa bezala, Kontserbazio Bereziko Eremu izendatu nahi du, gure pozerako. Arkamurka Elkarteak, ordea, autopistaren bi aldeak ekologikoki erabat loturik ikusten ditu, Kirolgunearen inguruko zelaiak neguko hegazti askoren pausaleku baitira eta soro tarteetako erretenak ur-landare eta anfibio-mota askoren bizitoki. Bailara osoa da kontserbazio-araupean jarri behar dena.
Arkamurka Elkarteak ez du ondo ikusten eremu hori, gaur “erreserba” kalifikazioa duena, apurka-apurka urbanizatuz okupatzen joatea, bailara osoko planteamendua egin gabe.

Arkamurka, Zarauzko Natura-Elkartea

IÑURRITZAKO BIOTOPOA ZABALTZEKO AUKERA ZARAUTZEN

Zarauzko Udalak Iñurritza eta Iritaren artean dagoen Eguzki-Izarra eremua (lehen Zarautz-Garden, Zubiondo jatetxearen parean) eraikitzeko proiektua abiarazi du: hiru etxe (behea + 5 solairu) eta hotela (behea + 6 solairu) eraikitzeko asmoari bide eman dio, eta horrek Arkamurka elkartean asaldura eragin du.   

Badira 30 urte Arkamurka Natura-Elkarteak “Erriberetako Parkea” proiektua aurkezten ziola Zarauzko Udalari. Proiektu horretan Iñurritza (orain biotopo), Irita eta Asti naturalizatu eta babesteko eskaera egiten zen, bertako hezegune horietan zegoen eta dagoen aberastasuna medio. Uholdeen aurkako neurri gisa ere gomendagarria dirudi. 

Urte hauetan ez dira gutxi izan proiektu horrek izan dituen oztopo, eraso eta aitzakiak, baina lortu da Iñurritza biotopo eta Babes Bereziko Eremu izendatzea eta naturalizatzea. Bestalde, Irita eta Asti gaur eraikinez estali gabe daude. Iritan ez zen gauzatu  planifikatutako industrialdea. 

Ez dugu esango Arkamurka Elkartearengatik kontserbatu direnik hezegune horiek, baina ezezkorik ere ez genuke sinetsi nahi, Arkamurkaren ahalegina etengabea izan baita URA, Aldundia, Jaurlaritza eta Udalaren aurrean. 

Berri onak ditugu orain, Zarauzko Udalak agertu du jada, txosten bereziak eskatuaz, hiru eremu horiek eraztun berde-urdina barnean sartu eta Iñurritzako biotopoaren barnean sartzeko hirurak. Poztuko ginateke benetan hori dena gauzatuko balitz, Udalkide guztien arteko adostasunez. 

Hiru eremu horiek babesteak sortzen ditu hirigintzako asmoak aldatzea ere, behingoz Zarauzko Hirigintza  Orokorra (ZHAPO) aldatuaz, adibidez. 

Hiru eremu horiek batera babesten badira, zentzuzkoa dirudi hiru eremu horiek fisikoki komunikaturik egotea, horietako animalien, landareen eta uren batetik besterako sartu-irteerak errazteko. Horregatik Irita eta Astiren artean autopista-irteerak sortzen duen etena aztertu behar da eta baita ere Irita eta Iñurritzaren artekoa. Arkamurka Elkartea Eremu horretan ezer eraikitzearen aurka dago. 

Otsaileko Plangintzako Aholku Batzordean Arkamurkak Udalari eskatu dio Irita eta Eguzki Izarra eremuetako hirigintza-proiektuak baztertu ditzala behingoz eta aldatu dezala ZHAPOa Iñurritza errekaren ekialdeko arroa hirigintzatik babesteko. Alegia, zabaldu dezala Iñurritzako Biotopoa Eguzki-Izarretik Iritan barrena Astiraino. 

Hurrengo idatzietan zabalduko ditugu hemen azaletik adieraziak. 

Zarauzko Arkamurka Natura-Elkartea 

ARALAR, mundua leku den lurra NATUR DOKUMENTALDIA. Zarautzen (Ondoren forum-saioa izango da) Arkamurkak 50 urte

Arkamurka natura-elkarteak 50 urte betetzen ditu aurten. Urteurren seinalatua da, zenbaki borobila. Naturaren ezagutza eta natur kontserbazioa helburu dituen taldea izanik, hainbeste urtetan irautea eta oraindik elkarrekin gure zereginean jarraitzeko gogoa izatea ospatzekoa da. Horixe dugu helburu, eta horretarako egitarau berezia prestatu dugu aurten.

Lehen aldiz hainbeste urtetan, natur balioak eta gure ingurune naturala ezagutarazteko naturari buruzko dokumental sorta eskainiko dugu otsailetik iraila bitartean (udako hilabeteak salbu). Hilaren azken asteartean eskainiko dira, 20:00eta eta ireki berria den Modelo aretoan.

Natur dokumental hauek ostean FORUMA izango dugu. Dokumentalen egileak, edota dokumentalak lantzen duen gaiaren inguruko adituak gonbidatuko ditugu natur kontserbazioaren inguruko eztabaidak sustatzeko entzuleen artean. Naturaz gozatu eta egun natur kontserbazioak dituen erronkez aritu nahi dugu, plaza zabalean, adituen eta herritarren arteko parte-hartzearekin. Datozen egunetan emango ditugu ziklo osoaren argibideak.

Lehen dokumentala datorren asteartean eskainiko dugu. ARALAR, Mundua leku den lurra eskainiko dugu. Dokumentalaren zuzendariak eta Landarlan ingurumen taldeko kideak gonbidatu ditugu eta haiekin mantenduko dugu ondoren solasaldia. Gaur Aralarko parke naturalean artzantza/abeltzantzaren eta natur kontserbazioaren artean dagoen gatazka plazaratu eta horri buruz dauden iritzi ezberdinak partekatu nahi ditugu. Gonbidatuta zaudete guztiok dokumental-forum honetan parte hartzera. Datorren asteartean, Otsailaren 26an, izango da Modelo Zineman arratsaldeko 20:00etan   

Orain arte Enirio-Aralar parke naturalari buruz egin den “lanik ikusgarri eta osoena” da eta “Aralar mendia gizartera gerturatzeko leiho bat” da. Bertaratzen diren ikusleak bertako haran, baso, gaindegi, larre, barrunbe, osin eta haitzarteetan ezkutaturiko altxorrak ezagutzeko aukera bikaina izango dute.

Aralarko irudi ikusgarriak jaso dituzte ikus-entzunezkoan, baina baita hainbat adituren azalpen teknikoak ere. Hala, Aralarren geologia eta ura, fauna eta flora, historiaurrea eta historia hurbila izango dituzte hizpide. Pello Ramirez musikari ordiziarrak egin du soinu banda. Zuzendari taldea berriz, Iban Toledo, Garazi Auzmendi, Ion Fontenla eta Aloña Jauregi goierritarrek osatu dute.

Hemen klikatuta duzue dokumentaldiaren TRAILERRA

ZER ARI DA GERTATZEN PINUEKIN?

Datorren otsailaren 7 an, 19;30 tan "zer ari da gertatzen pinuekin"eta "baso politika" gaitzat hartuaz,  Aitziber Sarobe ( Arkamurka natura elkartea eta Naturkon elkartea) eta Iñaki Aizpuru (Naturkon elkartea) izango ditugu hizlari Antoniano aretoan (Zarautz). Beraz, pinuen gaitza pil pilean dagoen honetan, aukera paregabea izango da gai honetaz ausnartzeko. 

Hitzaldia entzutera jende andana elkartu zen

Hitzaldia: Finnoy uhartea (Norbegia) Aitor Leizak egindako bidaia

Urteari hasiera ona emate aldera urtarrilak 29 ean, 20,15 tan Zarauzko Arkamurka natura taldearen lokalean (Santa Marina 2-2) Aitor Leizak Norbegiako Finnoy uhartera (Norbegia) egindako bidaiari buruzko hitzaldia emango du.

Aitor Leiza lanera joan zen Finnoy uhartera (Haroya-n ondoan), eta denbora librea aprobetxatuz inguruko txokoak ezagutzeko parada izan zuen eta Kotxearekin fiordo batzuk ikusteaz gain Alesund herriko mendia ere  igotzeko parada izan zuen. Irtera hauetan ikusitako landare eta bizidunen berri ere emango du. Beraz nahi duen orok aukera paregabea du inguru horretako berri gertuagotik ezagutzeko. 

SANTOÑARA HEGAZTIAK IKUSTERA EGINDAKO IRTEERAN ATERATAKO IRUDI BATZUK

Andoni Ruiz en eskutikan, Arkamurkakoak urte bukaera honetan Santoñako (Cantabria) hezegunera, hegaztiak ikustera egindako irteeran ateratako irudi eder batzuk dituzue ikusgai beheko bideotxo honetan. Momentu honetan Kantauri ixurialdean aurkitzen den hezegunerik ederrena izango da bera. Hori dela eta hezeguneetara egokitutako hegazti ugari ikusteko modua izaten da bertan. Beheko irudi hauek dira horren lekuko.

ULIBARRI-GANBOARA EGINDAKO IRTEERAREN KRONIKATXOA

Ibilbedea zuhatzako itsas otzi abiapuntutik--Garaioko harrera etxerarainokoa izan zen (9 km).

Ibilbidearen haseran Martxel Aizpuruak eta Aitziber Sarobek erkametzei, basoen egituraz zein bertako landarediaren potentzialtasunaz hainbat zehaztasun eman zituzten. Eta ibilbidean aurrera egin ahala, geoligiari buruzko azalpenak izan ziren eta nola ez, inguruko urtegiaren istorioa azalduaz, bere aldeko zein aurkako ikuspuntuak ere bai. Hegaztiak ere izan zuten beraien protagonismoa, urtegian zehar ahate desberdin ugari ikusi ziren, batzuk aipatzen hastearren. Kopetazuriak, antzarak eta murgilak... Eguraldi ederrarekin goiz pasa zoragarria burutu genuen.

GEOLOGIA

Ibilbidean zehar ikusi genituen arroka nagusiak Goi Kretazeoko TUPA eta TUPA KARETSUAK ziren (Santoniensekoak, duela 80 milioi urtekoak). Iberiar mendigunearen hegoaldean kokatuta zegoen plataforma kontinentalean sortu ziren. Ebidentzia gisa, plataforma hartan bizi zen Micraster izeneko itsas trikuen fosilak ugariak erraz topa daitezkeela esan dezakegu. Fosil hauei tximisten harriak deitzen zitzaien, uste zelako tximistekin batera erori zirela zerutik.

Gasteiz inguruan, tupa hauen lodiera 3000 metrokoa da (beste gune batzuena 500 metrokoa besterik ez bada ere).

Tupak iragazkaitzak dira eta horrek urmaelen eta urtegi edota uharken sorrera errazten du.

PETROLIOAREN ISTORIOAK ARABAN

Ingurune honetan, Agurainetik gertu, Entzia mendizerran eta Opakua mendatean, petrolioa aurkitzeko indusketak egiten ziren XX. mendearen hasieran. Ez zuten arrakasta handirik izan … Urtetan, Araba petrolioa aurkitzeko leku egokitzat ikusi zen, eta izan ziren urteak, 1961a bezalakoak, estatuan petrolio bila egin ziren indusketen erdiak Araban egin zirenak.

Ondorengo lerroetan kontatzen den pasarte hau 1960. urteko neguan gertatu zen Entzia eta Urbasa artean, Itaida eta Burundi artean. “Bi metro sakoneko elurteak 20 bat langile eta teknikari alemaniar bat bakartuta (inkomunikatuta) utzi zituen, 10 idi parek bultzatutako elurra kentzeko egurrezko makina Opakuatik euren bila irten bitartean”.

Indusketa haiek, zeinetan ingeniari, teknikari eta brigadako ekipoak bat-batean euren katxarroekin agertzen ziren denbora laburrean alde egiteko, lurralde osoan utzi dituzte arrastoak. Zenbaitetan plataformak ikusgarri daude, beste leku batzuetan barrakoien aztarnak daude, indusketa lekuen lagungarri ziren guneetarako bideak ere ikus daitezke, eta edonola, toponimian jaso diren izenak daude (petroleroak).

Ikerketa haiek baldintza oso gogorretan gauzatzen ziren. Indusketa hasita ezin zen gelditu, beraz 8 orduko hiru turnotan egiten zen lana, gelditu gabe, urteko 365 egunetan. Oro har, indusketa taldea 10 bat pertsonek osatzen zuten, eta 1960 inguruan gutxi gorabehera hileko 7000 pezetako (42 euro) soldata irabazten zuen nagusiak eta 2000 pezetakoa (12 euro) peoiak. Indusketarik gogorrenak, protagonisten ahotik jasota, mendian isolatuta zeudenak ziren, Urbasa 1ekoa bezala, zeinetan 1960. urtean ondorengo pasartea jaso zen:

“halako elurtea egin zuen –ziotenez- bi metro gainditu zituela, eta bi talde bakanduak gelditu ziren. Zegoen janari apurra “aita Otto” izenarekin ezagutzen zen begirale alemaniarrak mugatu zuen, eta eguneroko menua bakailaoa patatekin edo patatak bakailaoarekin izaten zen, egun batean salbu, egun hartan haragia jan ahal izan baitzuten “aita Ottok” langile bati gordeta zuen arkume erdia kendu ziolako. Horrela iraun genuen Opakua herritik 10 idi parek tiratako egurrezko elurra kentzeko makina gure bila abiatu zen arten”. Eurengana iristen lehenak Elias Ruiz de Alegria eta emakume alemaniar bat izan ziren, “garlotxa” batzuen laguntzaz mendatea igotzea lortu eta laguntza eskain ahal izan zieten.

Eremu honetan lanean aritu ziren denbora luzean, baina egunak aurrera egin arren ez zen petroliorik agertzen eta teknikari alemaniarrak animoa galtzen hasi ziren. Ondorengo pasartea ere jasota dago: “Jendea animoa galtzen ari zela ikusita, Dionisiori hainbat putzuetara gauez petrolioa botatzea otu zitzaion, eta hurrengo goizean, teknikariak iritsi eta lohia aztertzen zutenean, petrolio kopuru interesgarriak aurkitzen zituztenez, hainbat hilabetetan luzatu zuten euren lana”. Baina, ez zen petroliorik agertzen eta azkenean bertan behera utzi behar izan zuten.

AURTENGO NATURA ASTEKO ARGAZKI SORTA BAT

Ulibarri Gamboa-ra irteera

Hemen doakizu datorren igandean azaroak 25, Pagoeta M.E. eta Arkamurka Natura Taldeak elkarlanean eta urtero egin ohi den mendi ibiladiaren informazioa. Ibilbidea, Zuhatzan dagoen ontziratzeko tokian hasiko dugu, eta erkametzez osatutako basotik igaroaz, eta beti ere Ulibarri Ganboako urtegiaren inguruetan aurrera eginez, bertan dagoen landaredia, eta ingurune honetan negua igarotzeko gelditzen diren hegaztiak ikusiz Garaion bukatuko dugu txango interesgarri hau.

Distantzia. 10 km inguru

Igoera/jaitsiera metatuak: Apenas dago igoera/jaitsierarik

Irteera 7:30ean Agoües-eneko Biribil-gunetik

Itzulera; 14:30 aldean Zarautza iristea aurreikusten da

Ulibarri Ganboa urtegiaren irudi bat

Ibilbideari buruzko traka

Hitzaldia; Senegaleko altxorrak: hegaztien paradisua

Aitor Leizaren eskutik Senegaleko izadiaren ikuspuntu bat disfrutatzeko aukera paregabea izango da. Hitzaldia : EKAINAREN 19 an, Asteartea. Ordua: 19:30tan Arkamurka Elkarteko egoitzan, Santa Marina kaleko 2an. Euskeraz eskeiniko du eta doakoa izango da. 

Ikusiko dugun emanaldia 9 egunetan egindako bidaiaren emaitza da. Somoneko inguru batzuk ezagutuko ditugu, ondoren  Saloum deltako manglarrak eta Sippo herria  ikusiko ditugu. Azken puntu interesgarria  Senegaleko Gambia ibaiaren  arro bat da,baina azken eguneko gauean hegazkina hartu aurretik  Madeleine uhartea eta Dakarren erdian dagoen heze gunea ikusiko ditugu. Hau dena hegaztiak ikusteko irteera batean, baina bestelako sorpresak izan ziren: hainbat ugaztun , narrasti, xomorro eta landare interesgarriak ikusiko ditugu. Laburbilduta, esan genezake Senegaleko izadiaren ikuspuntu bat disfrutatzeko aukera zoragarria izango dela.