Itsasoa gaixo dago barraraino

Ozeanoen nazioarteko eguna zela baliatuz Arkamurkako taldekidea den Aitor Leiza Zumaiarrak mahai inguru batean hartu du parte berriki. Bertan Euskal herriko kostaldearen egoeraren erretratua egin dute urpekariek, biologoek, ingurumen adituek eta ekintzaileek. Eta gune babestuetan arrantza arte debekatuak erabiltzen direla salatu ere bai. HEMEN sartuta Bidatz Villanuevak Berria egunkarian mahai inguruari buruz osatutako kronika interesgarria bilatuko duzue.   

Ubarroi mottoduna, Zarautz inguruan kumatzen den azken hegazti urtar haundia babes dezagun

Ubarroi mottoduna (Phalacrocorax aristotelis) euskal kostaldean kumatzen den azken hegazti urtar haundia degunez, bere populizaio auskorraren zaintza berezia egin beharrean gaude Arkamurkako ornitologia sailekoak. Euskal kostaldean bere etorkizuna oraindik ziurtatu gabe dagoen arren pixkanaka bada ere populazioa gorako joeran hasi dela ematen du, nahiz eta beste kantauri ixuri alde osoan (Galizia, Asturias edo Kantabrian) bere populazioa gain behera nabarmenean sartu. Bere meatxurik haundiena kumatze garaian kabi inguruetan izaten dituzten molestiaz gain, "Tresmailo" zein "tresa" bidezko arrantzak dira non ale asko hil egiten diren bertan arrapatuta. HEMEN informazio zabalagoa.

Zarauzko kasuan Mollarri irlak boleto asko izango lituzke espezie honek edo beste itsas hegaztiren batek kolonizatua izateko, bainan gizakiak bertara sartzeko debekurik izan ezean ez dago ezer eginik. Atseden leku gisa askotan bertaratzen dira irlara Ubarroi mottodunak, bainan molestiak lekuko ez dute bertara itsasterik lortzen.

  Nahiz eta Mollarri ingurua babes bereziko biotopo barruan kokatua egon, izugarria da bertaratzen den jende kopurua eta arazo hau ekiditeko bertan neurriak hartzea komeni dela uste degu, horregatik hemendik eskaera bat egin nahi diogu dagokion administrazioari, Mollarriko irlara joatea debekatzeko neurriak hartu ditzan.

EAEn Ondarroa eta Barrika arteko Bizkaiko itsasertzeko hamairu lekutan egiten du habia. Eta Gipuzkuan orain dela urte gutxi arte desagertua egon zen arren, gaur egun Getaria eta Hondarribia artean kokatzen diren 4 kolonia txiki ezberdinetan egiten dute habia. (Zarautz inguruan 9 rek) Euskal kostalde osoan 125 bat bikote inguru bakarrik egongo lirateke eta beste lurraldeei dagokionez,  iberiar penintsulako kostalde atlantiarrean zehar ia etenik gabe banatzen da, mediterraneoan askoz ere irregularragoa eta urriagoa da. Europan, ubarroi mottoduna (P. a. Aristotelis azpiespeziea) Islandia, Britainiar Irlak, Britainia eta Norvegiako kostetan eta iberiar penintsulako kostalde atlantiarrean ageri da.

 Davíd Alvarez ek Asturiasen egindako ikerketa batzuek zera ondorioztatzen dute, euriak asko erasaten dienean kabi askoek kale egiten dutela. Asturiaseko koloniekin alderatuz EAE n berriz zera ondorioztatzen degu, hemengo koloniak hareharriez osatua daudela non zuloak ugari izaten diren bertan babesteko. Asturiasen aldiz kareharriz osatuak direnez, han zuloak oso gutxi dituztela eta ondorioz arazo gehiago izan ditzaketela euriaz babesteko eta ondorioz kumeak ateratzeko. Informazio gehiago HEMEN

EAE n dauden beste kabi batzuren irudiak.

Askotan izugarrizko alturetan egiten dituzte beraien kabiak, beheko argazkiak horren lekuko

Beheko Ubarroi Mottodun hau orain bi urte Bizkaiako kolonia batean jaio eta eraztundu zuen Jon Hidalgok eta orain Gipuzkoako beste batean kabia egin eta bere txitak ateratzen ikusi degu. Lehen aipaturiko arrantza ereduen meatxuei dagokionez ubarroi mottodun hau degu lekuko, non gazte zela pita eta amua irentxita zituela berreskuratu zuten Bizkaiako lagunek, dirudienez zauriak sendatu ondoren sasoiko dago orain.

Pertsona askorek Ubarroi haundiarekin (Phalacrocorax carbo) nahasten dituzten arren, haundiarekin alderatuz ubarroi mottoduna txikiagoa da eta ez du izterretan, masailetan edo mokoaren oinarrian orban zuririk agertzen. Beste ezaugarri batzuez gain kumatze garaia iristean gandorra ere izaten du haundiak ez bezala. 

Ubarroi haundiaren irudi batzuk behekaldean

Gazte edo ez heldu baten itxura duen bat, Iñurritzako biotopoan ateratako argazkia da.

Ubarroi mottodunak ez bezala eztei aurreko garaian itxura honekin egoten dira Ubarroi haundiak

Ubarroi haundi heldu bat hegan. Neguan itxura honekin egoten dira. Gorka Ocioren argazkia.

Aurtengo "Sare" Saria Arkamurka natura taldearentzat izan da

Denera hiru sari eman dituzte eta Arkamurkari "Sare" saria eman zaio, WEBean euskarari ematen zaion tratamentuarengatik. Ekitaldiko hizketa laburretan Arkamurkak euskararen alde orokorrean daraman bidea goraipatu da, ez WEBa bakarrik. Eskultura eta diploma bat ere oparitu dizkigute, Manterola artistak egina. Sariak ematen: Alkatea, Euskara-zinegotzia, Aholku-batzordekide bat eta Maite Etxaniz izan dira. Sariak jasotzen Asier Aldalur Arkamurkako blog harduraduna eta Martxel Aizpurua idazkaria izan gera eta guri laguntzen beste hiru taldekide ere izan ditugu. Kronika eta argazki gehiago  HEMEN . Aurrera begira eskultura jarriko dugu elkartean eta aurrera egin behar dugula gogoratu araziko digu. 

  

Hitzaldia;Ziraba proiektua, anfibioak eta narrastiak ardatz harturik

Oraingo honetan, Jon Garin (Biologoa), Iñaki Sanz Azkue (Biologoa) eta Egoitz Alkorta Miranda (Ingurugiro Zientzietan Lizentziatua) etorriko dira Ziraba proiektuaz hitz egitera, hurrengo asteartean, Maiatzaren 26an, arratsaldeko 20:15tan, Arkamurka Natura-Taldearen lokalean. 

Ziraba proiektua anfibioak eta narrastiak ardatz harturik, hainbat elkartek elkarlanean aurrera eramandako proiektua da. Ingurugiroa, hezkuntza, euskara eta zientzia uztartuz, auzolanaren bidez Hernaniko udalerrian hainbat ekintza burutu dira, herriko ondarea ezagutarazi eta berreskuratzeko ahaleginetan. Partehartzaileak Aranzadi Zientzia Elkartea, Hernaniko Udala, Ereñotzuko Auzo-Udala, , Dobera Euskara Elkartea eta Txirrita eskola izan dira. 

HITZALDIA BIDEOZ IKUSTEKO AUKERA; INTERES PUBLIKOA ETA IÑURRITZAKO BIOTOPOAREN INGURUA

Zarautzen Talai mendi eta Iñurritza biotopoaren inguruko gaiak pil, pilean dauden honetan, Iñurritzako biotopoaren ingurua eta interes publikoa gaitzat hartuta, Arkamurka natura taldeak maiatzaren 10 ean mahai-inguru interesgarri bat antolatu zuen. Mahai inguruak izan zuen arrakasta haundia ikusirik, non, hitzaldiaren gela txiki geratu zela ikusirik, haundiago batera lekuz aldatu beharrean suertatu ginen, orain mahai ingurua bideo bidez ere ikusteko aukera eskeintzea pentsatu degu.

Nafarroara Orkideak ikustera egindako irteeraren kronikatxoa

Anacamptis pyramidalis, piramide itxura duelako izen hau du.

Irteera honetan ikusi ditugun orkidea moten zerrenda bidaltzen dizue Aitor Leizak. Eguraldia nahiko ondo portatu da eta euri pixkat egin duen arren, haizerik ez zegoenez ondo ibili gara. Kotxe bat osatu dugu Arkamurkako hiru kidekin, Beteluko batekin eta beste Suizar batekin.

Hasieran Zubiri herriaren inguruetan ibili gara eta ondoren Ororbiara joan gara. Bi leku hauetan espero genituen orkidea mota guztiak ikusi ditugu arren Ophrys insectifera zen ugariana zegoena, Orchis ustulata k berriz loretan aurkitu ditugu, baina Orchis provincialis  ak ale gutxi ziren egoera onean zeudenak.

Orchis papilionacea ateratzen den inguruan berriz, orain artean iñoiz ikusi ez genituen kopuruak zeuden. Ophrys speculum batzuk ere aurkitu ditugu bertan nahiz eta orain arte ale bat bakarrik ikusi beti inguru horietan.

Unanue herri inguruan (Sakana), orkideak ateratzen diren larreetan ganadua ibilita zegoenez orkidea ale batzuk bakarrik ikusi ditugu eta tamalez ganaduak loratze txorten asko janda zituzten. Ala ere Ophrys fusca ikusteko aukera izan dugu gehi Orchis militaris x purpurea hibrido bat, eta loratzeko zegoen Orchis militaris bat.

Zarautzera 15:00 etarako bueltan ginen, gure arteko giro bikainean eguna pasa ondoren, gauza batzuk gehiago ikasita etorri gara. Hurrengo batean gehiago.

Ophrys sphegodes  

Irteeran ikusitako orkideen zerrenda doakizue hemen;

Izen zaharrak hemen eta izen berriak eskuinean .

Aceras anthropophorum Orchis anthropophora

Anacamptis pyramidalis

Serapias lingua

Himantoglossum hircinum (loratzeko oraindik)

Orchis provincialis

O. mascula

O. purpurea

O. simia

O. purpurea x simia

O. purpurea x militaris

O. morio Anacamptis morio

O. papilionacea Anacamptis papilionacea

Ophrys speculum

O. lutea

O. sphegodes

O. tenthredinifera

O. insectifera

O. fusca O. forestieri

O. scolopax  

Ophrys speculum lore urdina da, eta ez dago besterik hainbeste urdinekin.

Orchis militaris oraingoan loratu gabe ikusi genuen, baina gizontxoak ditu eta erromatarren soldaduen kaskoa du (uste dut).

Ophrys lutea. Ophrys generoko hori koloreko orkidea bakarra da

Orchis purpurea “gizontxoa” oso gizena, hankak oso zabalak eta bezoak kabitu ezinik ditu.

Ophrys scolopax O. apiferaren oso antzekoa da, baina honi, espoloi berdea azpitik ateratzen zaio.

Ophrys fusca arrea eta luzexka da, baina bere zati marroiaren gainean bi zati zuriak ditu. 

Orchis papilionacea honek ez aurkezpenik behar, ez dago antzekorik.

Aceras anthropophorum ahorkatutako gizontxoak ditu.

Ophrys tethrendinifera Lorea oso zabala eta horia da azpiko aldean.

Orchis ustulata orkidea hau besteak baino txikiagoa eta puntu ilun batzurekin.

Ophrys insectifera somorro itxurakoa, antenak buruan eta guzti, eta estua.

Serapias linguak ez ditu ilerik zati gorrian eta tamaina ertainekoa da.

Mahai ingurua-mesa redonda; INTERES PUBLIKOA, iñurritzako biotopoaren ingurua-El entorno del biotopo de Iñurritza

ARKAMURKAK MAIATZERAKO ANTOLATU DITUEN IRTEERAK

Maiatzak 7ko, irteera, Getariako San Anton lurmuturrera itsas hegazti eta zetazeoak behatzera RAM . Irteera- gunea eta ordua: Arkamurkaren lokal aurretik 7:30 h

Maiatzak 8ko, Irteera: Gidaria: Aitor Leiza. Nora: Zarauzko "Harralde txiki". Gaia: Kostaldeko bizidunak, harraldekoak. Irteera-gunea eta ordua: Arkamurka elkartea. Santa marina kalea, 10,00h

Maiatzaren 14ean, Irteera: Orkideak ikustera, Nora: Iruñea eta inguruak. Irteera ordua; Goizeko 8etan. irteera puntua; Arkamurka Elkartea, Santa Marina kalea. Autoak antolatzeko, joan nahi duenak idatzi email hontara; aleiza1@hotmail.com

Maiatzak 22; irteera; Ibilaldi naturzalea. Nora; Itziar -Elorrixa  (Gipuzkoa), oinez abiatuko gera goizeko 8;30 tan Itziarko  plazatik edo aukeran Elorrixako (Itziarko auzoa) eliz aurrean goizeko 9;30 tan, Arkamurkako kide batzuren eskutik bertako pasaia eta ekosistema hobeto esagutzeko aukera izango degu, ondoren Errotaberri jatetxean bazkaltzeko aukera ere izango da nahi duenarentzat. Autoak antolatzeko, joan nahi duenak idatzi email honetara aleiza1@hotmail.com

Sakoneta ingurura joango gera.

Elorrixa inguruak

Iñigo Elortza Arkamurkako kidea eta fisikaria: «Zulo beltzak dira unibertsoan dauden objektu arrotzenak»

Zarauzko hitzan Iñigo Elorzari egindako elkarrizketa;

Arkamurkak Astronomia Astea antolatu du gaurtik larunbatera bitarterako. Zulo beltzen inguruko hitzaldia emango du Elortzak gaur, Ander Gonzalez de Txabarrirekin batera.  

18. urtea da Astronomia Astea antolatzen duzuena eta aurtengorako ere gonbidatu garrantzitsuak lotu dituzue.
Bai, saiatu gara behintzat, eta aurten, zorionez ,ekarriko ditugu kanpoko hizlari batzuk nahiko onak. Esaterako, hemen izango dugu Miren Karmele Gomez Garmendia Iruñeako Planetarioko arduradun didaktikoa zeru sakonean, unibertsoan oso urrun zein objektu motak eta zein prozesu ikus daitezkeen azaltzeko. Etzi emango du hitzaldi interesgarri hori, eta ostegunean, berriz, eguzki sistemari buruz ariko da Naiara Barrado Izagirre.   
EHUko Bilboko Ingeniaritza  fakultateko Zientzia Planetarioen taldeko kidea da, eta oso jantzia eguzki sistemaren kanpoko egituraren inguruan, Neptuno baino harago dauden gorputzetan-eta. 
 
Gaurkotasun handiko gaiak jorratuko dituzue, eta baita zuk eta Ander Gonzalez de Txabarrirekin batera emango duzun hitzaldian ere.  
Bai, bi hitzaldi horien aurretik etxeko hitzaldia izango dugu: zulo beltzak eta uhin grabitazionalei buruzkoa, hain zuzen.  Uste dugu, une honetan unibertsoan dauden objektu arrotzenak direla, eta objektu horietan gertatzen diren prozesuek islatzen dute gure ezjakintasuna. 
Fisikak bi adar ditu une honetan: erlabitate orokorra, Albert Einsteinena, eta mekanika kuantikoa. Oso ezberdinak dira beraien artean eta justu biek aurreikusten dituzte prozesuak zulo beltzetan. Momentu honetan asko lantzen ari diren gaia da, eta datozen urtetan ere asko hitz egingo da astrofisika munduan gertakari horien inguruan.  Gai oso arrotza da, muturreko fisika. 

Orain dela gutxi deskubritu dute zulo beltz erraldoi bat. Zer eragin dute horiek unibertsoan?
Ez dakigu oso ongi zer gertatuko den unibertsoarekin. Badakigu hedatzen ari dela, baina ez dakigu hedapen hori gelditu egingo den ala ez, txikitu egingo den eta Big Bang moduko bat gertatuko den edo zabaldu egingo den betirako. Neketsua da jakitea zer gertatuko den, bata edo bestea, baina badirudi betirako hedatuko dela. Hori hala bada, unibertsoan dagoen materia guztia momentu batean zulo beltzetan sartuko da. Baina zulo beltzak ez dira egonkorrak, denborarekin horiek ere desagertu egiten dira. 
Stephen Hawking zientzialari handia duela 40 urte konturatu zen bazegoela mekanismo kuantiko bat zergatik joaten diren zulo beltzak bere masa galtzen. Epe luzerako prozesua da, baina kalkulatzen da zulo beltzetan sartuko dela unibertsoko materia guztia, eta 10 ber 100 urte barru zulo beltz horiek desagertu eta unibertsoa betirako izango da partikula subatomiko gutxi batzuk bueltaka. 

Nola erantzuten du jendeak halako gai arrotzen aurrean. 
Dibulgazio maila lantzea da gure helburua, adituentzako bakarrik ez izatea. Ikuspegi orokorrak ematen saiatzen gara gai zehatzen inguruan. Horregatik, hitzaldiak irudiekin, bideoekin... laguntzen ditugu. 
Jendeak oso ongi erantzuten du. Fideltasun handiko bezeroak ditugu, egia esan. Normalean 30-40 pertsona etortzen dira jardunaldietara. Hain gai zehatzak izateko, oso pozgarria da jendeak interesa baduela ikustea. 
Astronomia Astea antolatzeak lan asko eskatzen du, baina bukatu bezain pronto hurrengo urtekoa antolatzeko irrikitan egoten gara. 

Horregatik, jardunaldi praktikoak ere eskaintzen dituzue. Gau eta eguzki behaketaz gain, aurten teleskopioari buruzko tailer moduko bat ere antolatu duzue. 
Arkamurkako bi ordezkari, Ander Souza eta Alfredo Sayalero arduratuko dira horretaz, oso jantziak biak. Helburua da etxean teleskopio bat duena etortzea, horri etekina ateratzen ikasteko. 

Astronomia Astea da Arkamurkako Astronomia sailaren urteko ekitaldi nabarmenena. Baina, horretaz gain, urtean zehar ere bestelako jardunaldiak eramaten dituzue aurrera, ezta? 
Aste hau antolatzeaz gain, urtean zehar ere noizbehinka irteera batzuk egiten ditugu, behaketak egiteko. Horretaz gain, askotariko hitzaldiak ere antolatzen ditugu. 
Arkamurkako azpitalde hau dozena erdi batek osatzen dugu.  Asteartero bilera arrunta egiten dugu, eta komunikabideetan gaiari lotutako albiste esanguratsuak ateratzen direnean komentatu egiten ditugu, eta interesaren arabera, jardunaldiak antolatu. Azpitaldearen urteko jarduera zerbait oso bizia da,  etengabeko jarioa dugu.

Lau hitzaldi eta behaketak izango dira XVIII. Astronomia Astearen barruan

Arkamurka natur elkarteak antolatuta, Astronomia Astea ospatuko dute beste behin Zarautzen. XVIII. ziklo honetan, lau hitzaldi eskainiko dituzte. Apirilaren 12an, datorren asteartean, zulo beltzak eta uhin grabitazionalak izango dituzte hizpide Ander Gonzalez de Txabarri EHUko ikasleak eta Arkamurkako kide Iñigo Elorzak. Fenomeno horien ezaugarriak zeintzuk diren eta nola detektatzen dituzten azalduko dute, besteak beste.

Bigarren egunean, hilaren 13an, Zeru sakonean hitzaldia eskainiko du Iruñeako Planetarioko ordezkari Miren Karmele Gomez Garmendiak. Planetarioan prestatu duten Deep Sky ikus-entzunezkoa emango dute eta horren inguruan mintzatuko da.

Hilaren 14ean, ostegunean eguzkiaren eremu grabitatorioan dauden gorputz ugariei begirada bat botako diote bertaratzen direnek, Eguzki Sisteman zehar bidaiatzen hitzaldiaren bitartez. Naiara Barrado Izagirre EHUko zientzia planetarioen taldeko kideak eskainiko du.

Teleskopioari etekina ateratzeko hainbat aholku eskainiko dituzte Arkamurkako Alfredo Sayalero eta Ander Souza azken hitzaldian, datorren ostiralean. Teleskopioa nola muntatu azalduko dute, horri nola gehitu kamera bat eta, oro har, erabilera hobetzen lagunduko diete gerturatzen direnei. Lau hitzaldiak natur elkartearen aretoan izango dira, 20:15etik aurrera.

Astea biribiltzeko, larunbatean eguzki eta gau behaketak egingo dituzte, urtero legez. 12:00etatik 14:00etara bilduko dira parte-hartzaileak Munoan eguzkia behatzeko. Gaua aztertzeko, berriz, Salberdingo lorategian elkartuko dira, 21:00etan.

ZARAUZKO XVIII ASTRONOMIA ASTEA 2016. urtea

Aurten ere, urtero bezala, hemen dator Arkamurka Natur Elkarteak antolatu duen Astronomia Astea.

Ohikoa denez, hitzaldi eta ekitaldi interesgarri ugari dakartza eta, inoiz baino gehiago, xurgatu nahi zaituztete.

Zatozte bada Arkamurka Natur Elkartearen eskutik zurrunbiloan barrena; harat eta honat bidaiatuko zarete eta hainbat gauza ikusi eta ezagutuko zuen txundigarri izango direnak.

Zuen esperoan gauzkazue abiatzeko prest...

Laster arte.

Apirilak 12, asteartea

Zulo Beltzak eta Uhin Grabitazionalak

Ander Gonzalez de Txabarri (UPV/EHUko ikaslea)

Iñigo Elorza (Arkamurka Natur Elkarteko kidea)

Zulo beltzak unibertsoan aurkitu ditzakegun gorputz harrotzenak dira.Bertan, muturreko egoera fisikoak daudenez, gure lege fisikoen ezagutza zalantzan jartzen da. Zulo beltzak ikertzeko, Einsteinen Erlatibitate Teoria dugu alde batetik eta Mekanika Kuantikoa bestetik. Bi ikuspegi hauek kontrajarriak dira ordea. Arazo hauek azalduko ditugu hitzaldi honetan.

Honez gain, zulo beltzek eta beste zenbait gorputzek sortzen dituzten uhin grabitazionalak ere aztertuko ditugu.

Apirilak 13, asteazkena

Zeru Sakonean

Miren Karmele Gomez Garmendia

Iruñeako Planetarioko kidea

Iruñeako Planetarioak egin berri duen produkzio berria ekarriko digu eta horren harira, zeru sakonean aurki daitezkeen fenomenoei buruz hitzegiteko aukera izango dugu. Produkzio berriak “Deep Sky” izena du. Museos Científicos Coruñeses eta Parc Astronòmic del Montsec-eko planetarioen lankidetza izan du eta hainbat persona eta eragilen lankidetza. Bertan bildu dituzte orain arte jasotako irudirik hoberenak eta fenomeno horiek azaltzeko teoriarik berrienak.

Miren Karmele Gomez Garmendia Iruñeako Planetarioko pedagogia eta produkzio departamentuan egiten du lan eta berak azalduko dizkigu ikuskizun berri honen inguruko xehetasun guztiak, lanei buruzkoak eta baita zeru sakonean gertatzen diren fenomenoen ingurukoak ere.

Informazio gehiagorako, ikus honako esteka honetan:

http://pamplonetario.org/2015/03/deep-sky-la-nueva-produccion-del-planetario-de-pamplona/

Apirilak 14, osteguna

Eguzki Sisteman zehar bidaiatzen

Zer topatuko genuke Eguzkitik Oort-en hodeirainoko bidean?

Naiara Barrado-Izagirre

UPV/EHUko Zientzia Planetarioen Taldeko kidea

Laburpena:

Eguzki sisteman pentsatzen dugunean burura etortzen zaigun lehenengo gauza planetak dira: Merkurio, Artizarra, Lurra, Marte, Jupiter, Saturno, Urano eta Neptuno. Batzuek Plutonengan ere pentsatuko duzue eta bere planeta nanoen familian. Eta ezin ahaztu astro erregea, Eguzkia. Baten batek agian satelite naturalengan ere pentsatuko du,esaterako, Lurraren Ilargia edota beste planeta batzuenak (Fobos, Europa, Titan,…). Baina Eguzki sisteman badago gauza gehiago, adibidez asteroideak eta kometak. Gorputzezberdin guzti hauek ezaugarri komun bat dute, Eguzkiaren eremu grabitatorioaren barnean daudela eta horregatik higitzen dira higitzen diren moduan.

Hala ere, badira oraindik Eguzki Sistemari buruz ezagutzen ez ditugun misterio asko, esaterako, existitzen al da azkenaldian hain aipatua izan den X planeta, Eguzki sistemako bederatzigarren planeta izango litzatekeena?

Apirilak 15, ostirala

Atera etekin handiagoa zure teleskopioari

Alfredo Sayalero eta Ander Souza

Arkamurka Natur Elkarteko kideak

Gutako askok etxean badaukagu teleskopioren bat, handia edo txikia, baina ez dugu asko erabiltzen. Akaso noizbait erosi genuen edo oparitu ziguten eta ez dakigu egoki nola montatu behar den edo berarekin zer egin dezakegun. Hitzaldi edo taller honetan teleskopio batek nola funtzionatzen duen esplikatuko dugu eta zuk zeuk etxean daukazun horri nola atera etekin handiagoa eta hobea. Zer egin dezakegu teleskopioarekin? Ba al ditu nik ezagutzen ez ditudan aukera gehiago? Argazki kamera bat jar al dakioke? Eta zer egin dezaket horrekin? Arkamurkaren aretoan bertan azalpenak ematen eta teleskopioak montatzen saiatuko gara.

Apirilak 16, larunbata

Eguzki behaketa eta Gau behaketa

Arkamurka Natur Elkarteko kideak

Eguraldia lagun badugu, bi behaketa egingo ditugu: eguerdian Eguzki behaketa Munoan eta iluntzean gau behaketa Santa Klara Konbentuaren atzeko parkean (Salberdin). Bertan Arkamurka Natur Elkarteko kideak izango dira ikusitakoak azaltzeko eta hurbiltzen direnei zalantzak argitzeko.

Aizarna aldeko Zapelatzak (Buteo buteo)

Egunotan Koldo Lizundiak Aizarna (Gipuzkoa) aldean Zapelatz arunt batzuri ateratako argazki sorta bat doakizue behekaldean. Espezie honi buruzko informazio zabalagoa hemen

Santoñako irteeran behatutako landare zein hegaztien irudi batzuk

Garai hontan loratzen den (Barlia robertiana) orkidea ikusteko aukera izan zuten eta Santoñara hegaztiak ikustera joateko sasoi paregabea dela ere argi geratu da behekaldeko hegazti zerrenda luze hori ikusi ondoren

 (Barlia robertiana) Santoñan

 Taldekideak

Beltzarana (Plegadis falcinellus)

Ipar kaioa (Larus hyperboreus)

 Aliota handia  (Gavia immer)

Taldekideak irteeraren beste une batean

Txilinporta lepabeltza (Podiceps nigricollis)

Santoñan ikusitako hegaztien zerrenda  2016-2-21

1-Aliota handia -------------------------- Colimbo grande

2-Txilinporta txikia -------------------- Zampullín chico

3-Txilinporta lepabeltza --------------- Zampullín cuellinegro

4-Txilinporta urrebelarria ------------- Zampullín cuellirrojo

5-Murgil handia ------------------------ Somormujo lavanco

6-Ubarroi handia ----------------------- Cormorán grande

7-Ubarroi mottoduna ------------------ Cormoran moñudo

8-Lertxuntxo itzaina ------------------ Garcilla bueyera

9-Lertxuntxo txikia ------------------- Garceta común

10-Lertxuntxo handia ------------------ Garceta grande

11-Lertxun hauskara ------------------- Garza real

12- Beltzarana ---------------------------Morito

13-Amiamoko zuria -------------------- Cigüeña blanca

14-Antzar musubeltza ----------------- Barnacla carinegra

15-Ahate txistularia -------------------- Silbón europeo

16-Ipar ahatea --------------------------- Ánade friso

17-Zertzeta arrunta --------------------- Cerceta común

18-Basahatea ---------------------------- Ánade azulón

19-Murgilari motoduna ---------------- Porrón moñudo

20- Paita arrunta ------------------------ Tarro blanco

21-Beltxarga arrunta ------------------- Cisne vulgar

22-Arrano arrantzalea ----------------- Aguila pescadora

23-Zapelatz arrunta -------------------- Busardo ratonero

24-Zingira mirotza --------------------- Aguilucho lagunero

25-Belatz handia ----------------------- Halcón peregrino

26-Kopetazuri arrunta ----------------- Focha común

26-Itsas mika --------------------------- Ostrero euroasiático

27-Txirritxo handia -------------------- Chorlitejo grande

28-Txirri grisa -------------------------- Chorlito gris

29-Txirri arrunta ----------------------- Correlimos común

30-Txirri zuria -------------------------- Correlimos tridáctilo

31-Kurlinta handia --------------------- Zarapito real

32-Kurlinta bekainduna --------------- Zarapito trinador

33-Bernagorri arrunta ----------------- Archibebe común

34-Kuliska zuria ----------------------- Archibebe claro

35-Kuliska txikia ---------------------- Andarríos chico

36-Harri iraularia --------------------- Vuelvepiedras

37-Antxeta mokogorria --------------- Gaviota reidora

38-Antxeta burubeltza ----------------- Gaviota cabecinegra

39-Kaio iluna -------------------------- Gaviota sombría

40-Kaio hankahoria ------------------- Gaviota patiamarilla

41-Kaio beltza ------------------------- Gavión atlantico

42- Ipar kaioa ----------------------- Gavión hiperboreo

43-Txenada hankabeltza ------------- Charrán patinegro

44-Usapal turkiarra ------------------- Tórtola turca

45-Martina ------------------------------ Arao común

46-Pottorra ------------------------------ Alca

47-Martín arrantzalea ---------------- Martín pescador

48-Haitz-enara ------------------------ Avión roquero

49-Negu txirta ------------------------- Bisbita común

50- Itsas txirta ----------------------Bisbita costero

51-Buztanikara horia ----------------- Lavandera cascadeña

52-Bustanikara zuria ----------------- Lavandera blanca

53- Motacilla yarrellii -------------- Lavandera enlutada

54-Txantxangorria -------------------- Petirrojo

55-Ihi txoria --------------------------- Buitrón

56-Erregetxo bekainzuria ----------- Reyezuelo listado

57-Gerri txoria ------------------------ Agateador común

58-Birigarro arrunta ----------------- Zorzal comun

59-Errekatxindorra ------------------- Ruiseñor bastardo

60-Txinbo kaskabeltza -------------- Curruca capirotada

61-Pitxartxar kaskabeltza ------------ Tarabilla común

62- Karnaba --------------------------- Jilguero

63-Txirriskil arrunta ----------------- Verdecillo

64-Txonta arrunta -------------------- Pinzón vulgar

65-Mika ------------------------------- Urraca

66-Belabeltza ------------------------- Corneja negra

67-Araba zozo pikarta --------------- Estornino pinto

68-Etxe txolarrea -------------------- Gorrión común

69-Landa txolarrea ------------------ Gorrión molinero